Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı nedir?

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı (DKH), kalbinizin yapısını etkileyen doğuştan gelen rahatsızlıklar için kullanılan genel bir terimdir. “Konjenital”, kusurun fetüs gelişirken oluştuğu ve doğumda mevcut olduğu anlamına gelir. Bu rahatsızlıklar kalbinizdeki kan akışını etkiler. Bunlara ayrıca doğuştan kalp kusurları da denir.

Konjenital kalp hastalıkları hafiften ciddiye kadar değişir. Kalp hastalığının türüne ve şiddetine bağlı olarak, kişiler yetişkinliğe ulaşana kadar herhangi bir belirti fark etmeyebilir. Bazı kişiler ise hiçbir belirti fark etmez. Bazıları ise bu rahatsızlıkları çocukken tedavi ettirip, yetişkinliğe ulaştıklarında uzun vadeli belirtiler gösterirler.

Tanı ve tedavideki gelişmeler, DKH’li kişiler için sonuçları iyileştirmiştir. Çocukken tedavi edilen DKH’li kişilerin %90’ından fazlası yetişkinliğe kadar yaşar. DKH teşhisiniz ister çocukken ister yetişkinken konmuş olsun, durumunuzu takip etmek için ömür boyu tıbbi bakıma ihtiyacınız olacaktır.

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı kalbin hangi kısımlarını etkileyebilir?

Doğuştan kalp hastalıkları, kalbinizin aşağıdakiler de dahil olmak üzere tüm yapılarını etkileyebilir:

Kan damarları: Kalbinizin kan damarları, kanı vücudunuz boyunca taşır. Atardamarlar, oksijen açısından zengin kanı kalbinizden vücudunuzun dokularına taşır. Toplardamarlar ise oksijen açısından fakir kanı kalbinize geri taşır.
Kalp odacıkları: Kalp odacıklarınız kalp atışınızı ve kan akışınızı yönetir. Üstte iki odacık (sağ ve sol kulakçıklar) ve altta iki odacık (sağ ve sol karıncıklar) bulunur. Bir doku duvarı (septum) bu odacıkları ayırır.
Kalp kapakçıkları: Dört kalp kapakçığınız, kanın kalbinizden akmasını sağlar. Bu kapakçıklar arasında aort kapağı, mitral kapak, pulmoner kapak ve triküspit kapak bulunur.


Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı türleri nelerdir?

En yaygın yetişkin doğuştan kalp hastalığı türleri şunlardır:

Kan damarı kusurları
Kan damarlarınız belirli noktalarda çok darsa, kalbiniz kan pompalamak için daha fazla çalışmak zorunda kalır. Damarlar ayrıca yanlış bir şekilde birleşerek oksijenden fakir kanı vücuda veya oksijenden zengin kanı akciğerlere gönderebilir. Yaygın kan damarı kusurları şunlardır:

  • Aort koarktasyonu
  • Patent duktus arteriyozus (PDA)
  • Pulmoner arter stenozu
  • Kalpten çıkan iki ana atardamarın ters çevrilmesiyle oluşan büyük atardamarların transpozisyonu
  • Anormal pulmoner venöz dönüş

Kalp kapakçığı kusurları
Kalp kapakçıklarınız çok dar olabilir, düzgün kapanmayabilir, tamamen kapalı olabilir veya şekilsiz olabilir. Bu durumlar, kalbinizin vücudunuza kan pompalamasını zorlaştırır. Yaygın kalp kapakçığı kusurları şunlardır:

  • Biküspit aort kapak hastalığı
  • Ebstein anomalisi
  • Mitral kapak prolapsusu (MVP)
  • Septum defektleri

Bu kusurlar, kalbin iki üst odacığı (atriyum) veya iki alt odacığı (ventrikül) arasındaki doku duvarında oluşan deliklerdir. Akciğerlerden gelen oksijen bakımından zengin kanın, vücuttan gelen oksijen bakımından fakir kanla karışmasına neden olurlar. Bu, kalpten çıkan kanın normalden daha az oksijene sahip olabileceği anlamına gelir.

Yaygın septum defektleri şunlardır:

  • Atriyal septal defekt (ASD)
  • Açık foramen ovale (PFO)
  • Ventriküler septal defekt (VSD)

 

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı kimlerde görülebilir?

Her cinsiyetten, yaştan ve ırktan insanda yetişkinlikte doğuştan kalp hastalığı görülebilir. Kadınlarda atriyal septal defekt, mitral kapak prolapsusu ve açık duktus arteriyozus gibi bazı rahatsızlıkların görülme sıklığı daha yüksektir. Erkeklerde ise aort koarktasyonu, Fallot tetralojisi ve büyük atardamarların transpozisyonu gibi diğer rahatsızlıkların görülme sıklığı daha yüksektir. Bazı doğuştan kalp rahatsızlıkları, Down sendromu veya Turner sendromu gibi genetik sendromları olan kişilerde daha yaygındır.

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı ne kadar yaygındır?

ABD’de yaklaşık 1,4 milyon yetişkinde doğuştan kalp hastalığı bulunmaktadır. Akut Kalp Yetmezliği Hiperaktivite Bozukluğu (AKHD) olan kişi sayısı her yıl yaklaşık %5 artmaya devam etmektedir.

Belirtiler ve Nedenler

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığına ne sebep olur?
Araştırmacılar, yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığına tam olarak neyin sebep olduğundan emin değiller. Bazı Akut Kalp Yetmezliği Hiperaktivite Bozukluğu (AKHD) aileden geçebilir (kalıtsal). Birçok vakada ACHD, Down sendromu ve Turner sendromu gibi genetik hastalıklar veya bozukluklarla birlikte görülür.

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığının belirtileri nelerdir?
Akut koroner kalp hastalığının belirti ve semptomları şunlara bağlı olarak değişir:

  • Yaş
  • Kalp kusurlarının sayısı
  • Kalp hastalığının şiddeti
  • Akut koroner kalp hastalığının türü

Akut koroner kalp hastalığı olan bazı kişilerde hiçbir belirti görülmez. Belirtileriniz varsa, bunlar şunları içerebilir:

  • Tırnakların, dudakların ve cildin maviye dönmesi (siyanoz)
  • Baş dönmesi
  • Aktivite sırasında çabuk yorulma da dahil olmak üzere yorgunluk
  • Kalp üfürümü
  • Çarpıntı
  • Düzensiz kalp ritimleri (aritmi)
  • Nefes darlığı (dispne)
  • Ayak bileklerinde, ayaklarda veya ellerde şişlik (ödem)

 

Tanı ve Testler

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı nasıl teşhis edilir?
Sağlık uzmanınız öncelikle semptomlarınızı ve tıbbi geçmişinizi soracaktır. Fiziksel muayene yapacak ve kalbinizi stetoskopla dinleyecektir.

Sağlık uzmanınız aşağıdaki testleri uygulayacaktır:

  • Tedavi amaçlı da kullanılabilen kalp kateterizasyonu
  • Göğüs röntgeni
  • Ekokardiyogram (ekokardiyogram)
  • Elektrokardiyogram (EKG)
  • Egzersiz stres testi
  • Kalp MR’ı ve kalp BT taraması
  • Nabız oksimetresi
  • Transözofageal ekokardiyogram (TEE)
Tedavi ve Yönetim

Yetişkinlerde doğuştan kalp hastalığı nasıl tedavi edilir?

Bazı küçük doğuştan kalp kusurları tedavi gerektirmeyebilir. Ancak yine de durumunuzun kötüleşmediğinden emin olmak için düzenli kalp kontrollerine ihtiyacınız olacaktır.

ACHD tedavisi, rahatsızlığın türüne ve ciddiyetine bağlıdır ve şunları içerebilir:

İlaçlar: Bazı ilaçlar kalbinizin daha iyi çalışmasına yardımcı olabilir, bunlar arasında şunlar bulunur:

ACE inhibitörleri ve kalsiyum kanal blokerleri.
Antikoagülanlar.
Beta blokerler.
Su hapları (diüretikler).
İmplante edilebilir kalp cihazları: Doktorunuz kalp atış hızınızı kontrol etmek (kalp pili) veya düzensiz kalp atışını düzeltmek (implante edilebilir kardiyoverter defibrilatör veya ICD) için bir cihaz yerleştirebilir.

Kalp kateterizasyonu: Kalp kateterizasyonu sırasında, doktorunuz kasık bölgenizdeki bir kan damarından ince bir tüp (kateter) yerleştirir. Kateteri kalbinize yönlendirir. Bu işlem, atriyal septal defektlerin onarılmasına yardımcı olabilir. Doktorunuz ayrıca atardamarları genişletmek (anjiyoplasti) veya kapakçıkları (valvotomi) genişletmek için küçük bir balonlu kateter de kullanabilir.

Ameliyat: Cerrahınız, kalp kapakçıklarınızdan birini veya birkaçını onarmak veya değiştirmek için kalp kapakçığı ameliyatı gerçekleştirebilir. Bu, açık kalp ameliyatı veya minimal invaziv kalp ameliyatı olabilir. Cerrahınız ayrıca kalp ameliyatı yoluyla daha karmaşık doğuştan kalp kusurlarını da düzeltebilir.

Kalp nakli: Yaşamı tehdit eden doğuştan kalp hastalığı olan kişilerin tam kalp nakline ihtiyacı olabilir.

 

Uzmanımız